पुनर्जागरण तथ्ये - पुनर्जागरण इतिहासाचे संक्षिप्त विहंगावलोकन

John Williams 30-09-2023
John Williams

सामग्री सारणी

पुनर्जागरण हा कदाचित युरोपीय इतिहासातील विकासाचा सर्वात महत्त्वाचा काळ होता. प्रामुख्याने कला जगतावरील प्रभावासाठी ओळखले जाणारे, पुनर्जागरण एक चळवळ म्हणून उदयास आले ज्याने साहित्य, तत्त्वज्ञान, संगीत, विज्ञान आणि अगदी तंत्रज्ञानावर प्रभाव टाकला. आजही समाजात पुनर्जागरणाचे परिणाम जाणवत असताना, ती निर्विवादपणे कलात्मक आणि सामान्य समाजातील सर्वात जास्त बोलल्या जाणार्‍या आणि प्रसिद्ध चळवळींपैकी एक आहे.

पुनर्जागरणाची ओळख

विशेषतः इटालियन शहर फ्लोरेन्सशी सर्वात मजबूतपणे संबंधित, पुनर्जागरण 14व्या आणि 17व्या शतकातील कालावधीचे वर्णन करते. मध्ययुगांना आधुनिक इतिहासाशी जोडणारा पूल म्हणून विचार केला असता, पुनर्जागरणाची सुरुवात इटलीमध्ये मध्ययुगीन कालखंडात सांस्कृतिक चळवळ म्हणून झाली. तथापि, ते त्वरीत संपूर्ण युरोपमध्ये पसरले. यामुळे, इतर बहुतेक युरोपीय देशांनी त्यांच्या शैली आणि कल्पनांच्या संदर्भात पुनर्जागरणाची स्वतःची आवृत्ती अनुभवली.

प्रामुख्याने चित्रकला, शिल्पकला आणि सजावटीच्या कलांचा काळ म्हणून पाहिल्या जाणार्‍या, पुनर्जागरणाचा उदय झाला. त्या दिवसांत घडणाऱ्या इतर महत्त्वाच्या सांस्कृतिक घडामोडींच्या बरोबरीने कलेतील विशिष्ट शैली.

व्हिएन्ना येथील कुन्थिस्टोरिचेन म्युझियमची भव्य पायऱ्यांची कमाल मर्यादा, पुनर्जागरणाच्या अपोथेसिस (1888) ) मिहली यांनी बनवलेला फ्रेस्कोहे दोनच कलाकार असे सिद्ध झाले की जे लोक इतक्या सुंदरपणे शिल्पकला आणि रेखाटू शकतात.

लिओनार्डो दा विंचीचा शारीरिक अभ्यास, चे जीवन, अभ्यास आणि कार्य यावरील ऐतिहासिक संस्मरणांमधून लिओनार्डो दा विंची , 1804; कार्लो अमोरेट्टी, सार्वजनिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्स मार्गे

लिओनार्डो दा विंची यांना अंतिम "पुनर्जागरण मानव" म्हणून पाहिले गेले

शक्यतो पुनर्जागरण काळापासून आलेला सर्वात महत्त्वाचा कलाकार आणि बहुपयोगी लिओनार्डो दा विंची. तो मुख्यतः मोना लिसा (1503) च्या निर्मितीसाठी ओळखला जातो, ज्याला सर्व काळातील सर्वात प्रसिद्ध तैलचित्र म्हणून ओळखले जाते, तर दा विंचीला "पुनर्जागरणाचा पुरूष" म्हणून ओळखले जाते. ” त्याच्या हयातीत.

लिओनार्डो दा विंची, सी. 1512; लिओनार्डो दा विंची, सार्वजनिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्स द्वारे

दा विंची यांना “पुनर्जागरणाचा माणूस” ही उपाधी देण्यात आली कारण त्यांनी प्रगतीच्या सर्व क्षेत्रांमध्ये उत्सुकता दाखवली. नवजागरण. चित्रकला, शिल्पकला, रेखाचित्र, स्थापत्य, मानवी शरीर रचना, अभियांत्रिकी आणि विज्ञान या विषयांचा त्याच्या विस्तृत आवडीचा समावेश होता. चित्रकार आणि ड्राफ्ट्समन म्हणून त्यांची प्रतिष्ठा केवळ मोना लिसा , लास्ट सपर (1498), आणि विट्रुव्हियन यांसारख्या काही उल्लेखनीय कामांवर आधारित होती. मनुष्य (c. 1490), त्याने इतिहासात क्रांती घडवून आणणारे अनेक महत्त्वाचे शोधही तयार केले.

काहीदा विंचीचे साजरे केलेले आविष्कार ज्यात इतिहास कायमचा बदलला: पॅराशूट, डायव्हिंग सूट, आर्मर्ड टँक, फ्लाइंग मशीन, मशीन गन आणि रोबोटिक नाइट.

पुनर्जागरण चार शतके टिकले

15 व्या शतकाच्या अखेरीस, इटालियन द्वीपकल्पात अनेक युद्धांनी उग्र रूप धारण केले होते, अनेक आक्रमणकर्ते प्रदेशासाठी स्पर्धा करत होते. यामध्ये स्पॅनिश, फ्रेंच आणि जर्मन घुसखोरांचा समावेश होता जे सर्व इटालियन जिल्ह्यासाठी लढले, ज्यामुळे या प्रदेशात खूप अशांतता आणि अस्थिरता निर्माण झाली. कोलंबसने अमेरिकेचा शोध लावल्यानंतर व्यापार मार्ग देखील बदलले होते, ज्यामुळे आर्थिक मंदीचा मध्यांतर झाला ज्यामुळे धनाढ्य प्रायोजकांना कलेवर खर्च करण्यासाठी उपलब्ध असलेल्या वित्तपुरवठ्यावर गंभीरपणे मर्यादा आल्या.

1527 पर्यंत, रोमवर आक्रमण करण्यात आले. राजा फिलिप II च्या कारकिर्दीत स्पॅनिश सैन्य, ज्यांनी नंतर देशावर राज्य केले. इटलीला जर्मनी आणि फ्रान्स सारख्या इतर देशांकडून धोका निर्माण झाला आणि यामुळे, पुनर्जागरणाचा वेग लवकर कमी होऊ लागला.

उच्च पुनर्जागरणाचा काळ देखील 35 पेक्षा जास्त काळानंतर 1527 पर्यंत संपुष्टात आला. लोकप्रियतेची वर्षे, ज्याने पुनर्जागरणाचा खरा निष्कर्ष एक एकीकृत ऐतिहासिक काळ म्हणून चिन्हांकित केला.

इटालियन पुनर्जागरणाचे वेगवेगळे कालखंड, 1906; विकिमिडिया कॉमन्स द्वारे इंटरनेट संग्रहण पुस्तक प्रतिमा, कोणतेही निर्बंध नाहीत

सुधारणेच्या परिणामीकॅथोलिक चर्चच्या मूल्यांवर विवाद करणाऱ्या जर्मनी, इटलीमध्ये या चर्चना खरी समस्या भेडसावत होती. या दुर्दशेला प्रतिसाद म्हणून, कॅथोलिक चर्चने काउंटर-रिफॉर्मेशन सुरू केले ज्याने प्रोटेस्टंट सुधारणेनंतर कलाकार आणि लेखकांना सेन्सॉर करण्याचे काम केले. कॅथोलिक चर्चने इन्क्विझिशन स्थापन केले आणि प्रत्येक व्यक्तीला अटक केली ज्याने त्यांच्या सिद्धांतांना आव्हान देण्याचे धाडस केले.

दोषी लोकांमध्ये इटालियन शैक्षणिक, कलाकार आणि शास्त्रज्ञ यांचा समावेश आहे. पुष्कळ पुनर्जागरण विचारवंतांना खूप स्पष्ट बोलण्याची भीती वाटत होती, ज्यामुळे त्यांची सर्जनशीलता दडपली गेली. तथापि, त्यांची भीती वैध होती, कारण त्यांची स्पर्धा अचानक कॅथोलिक चर्च अंतर्गत मृत्यूदंडाची शिक्षा म्हणून दिसली. यामुळे बहुसंख्य कलाकारांनी त्यांच्या पुनर्जागरण कल्पना आणि कलाकृती बंद केल्या.

17 व्या शतकापर्यंत, चळवळ पूर्णपणे संपुष्टात आली होती आणि त्याची जागा प्रबोधनाच्या युगाने घेतली होती.

"पुनर्जागरण" हा शब्द फ्रेंच होता

पुनर्जागरणाच्या मनोरंजक इतिहासाकडे पाहताना, हे स्पष्ट होते की या चळवळीत क्लासिक प्राचीनतेच्या कल्पना आणि मूल्यांचे पुनरुत्थान होते. थोडक्यात, पुनर्जागरण युगाने मध्ययुगाच्या समाप्तीचे संकेत दिले आणि विचार करण्याच्या आणि गोष्टी करण्याच्या पूर्णपणे वेगळ्या पद्धतीचा परिचय करून दिला.

तथापि, "पुनर्जागरण म्हणजे काय?", असा प्रश्न विचारताना, हे फक्त त्याचे नाव पाहून समजू शकते. कडून घेतलेफ्रेंच भाषेत, “पुनर्जागरण” या शब्दाचा थेट अनुवाद “पुनर्जन्म” असा होतो, जो फक्त 1850 च्या आसपास इंग्रजी भाषेत दिसला होता.

ऑक्सफर्ड भाषेतील व्याख्या

प्राचीन ग्रीक आणि रोमन शिष्यवृत्ती आणि मूल्यांच्या जीर्णोद्धाराच्या संदर्भात पुनर्जन्म म्हणजे नेमके काय झाले. पुनर्जागरण चळवळ सुरू करण्याचे श्रेय ज्यांना दिले जाते ते या दोन संस्कृतींमधून शास्त्रीय मॉडेल्स अचूकपणे पुन्हा तयार करण्याचा प्रयत्न करत होते.

हा एकमेव स्वीकारार्ह शब्द असूनही या चळवळीसाठी वापरला गेला आहे, काही विद्वानांनी असे म्हटले आहे की "पुनर्जागरण" हा शब्द जे काही घडले ते समाविष्ट करण्यासाठी खूप अस्पष्ट होता.

याशिवाय, "पुनर्जागरण वर्ष" हा शब्द देखील या दरम्यान शोधलेल्या आणि विकसित झालेल्या सर्व गोष्टी पुरेशा प्रमाणात कॅप्चर करण्यासाठी पुरेसा ज्ञानी आणि ज्ञानी नसल्याचा समज होता. चळवळ चळवळीच्या विरोधी विचार असलेल्यांनी असे म्हटले आहे की पुनर्जागरण हा युरोपियन इतिहासाच्या “ लाँग ड्यूरी ” चा भाग होता.

पुनर्जागरण ही सर्वात महत्त्वाची कला चळवळ म्हणून ओळखली जाते. घडते

पुनर्जागरण हा विविध विषयांतील क्रांतिकारी शोधांचा काळ होता. काही शोधांमुळे चळवळीला खूप लोकप्रियता मिळाली, कलाकार आणि इतर क्रिएटिव्ह खरोखरच अविश्वसनीय कामे तयार करत आहेत ज्याबद्दल आजही बोलले जाते. स्वतःला विचारताना, “पुनर्जागरण का आहेमहत्वाचे?", या प्रश्नाचे उत्तर अगदी सोपे आहे.

त्या काळात कला आणि विज्ञानात झालेल्या मोठ्या प्रगतीमुळे ही चळवळ आतापर्यंतचा सर्वात लक्षणीय काळ ठरला.

चार पुनर्जागरण चित्रे गणितीय गणिते आणि त्यांच्या समस्या दर्शवितात; विकिमीडिया कॉमन्स मार्गे लेखक CC BY 4.0 साठी पृष्ठ पहा

विकिमिडिया कॉमन्सचा प्रसार पुनर्जागरण देखील तुलनेने वेगाने घडले, ज्याने चळवळीचे महत्त्व प्रदर्शित केले. व्हेनिस, मिलान, रोम, बोलोग्ना आणि फेरारा यांसारख्या इतर इटालियन शहरांमध्ये प्रथम विस्तार करून, पुनर्जागरणाने 15 व्या शतकात उत्तर युरोपमधील शेजारील देशांवर लवकरच प्रभाव पाडला. जरी इतर देशांना इटलीपेक्षा नंतर पुनर्जागरणाचा सामना करावा लागला असता, तरीही या देशांमध्ये घडलेले परिणाम आणि प्रगती आजही अभूतपूर्व होती.

कला, वास्तुकला आणि विज्ञान ज्याने विकसित केले

मुख्य कारणांपैकी एक पुनर्जागरणाचा विकास इटलीतून झाला आणि इतर कोणत्याही युरोपीय देशाचा नाही कारण इटली त्या वेळी अत्यंत श्रीमंत होता. ब्लॅक डेथ नंतर, जिथे अनेक व्यक्ती मरण पावल्या, समाजात एक मोठी पोकळी उरली होती.

यामुळे तुलनेने अधिक संपत्ती आणि क्षमता असलेल्या वाचलेल्यांना सामाजिक शिडीवर चढण्यास सुरुवात केली, ज्यामुळे या व्यक्ती अधिक बनल्या. कला आणि संगीत यांसारख्या गोष्टींवर त्यांचे पैसे खर्च करण्यास तयार आहेत.

जसे पुनर्जागरण होते.कला, साहित्य, संगीत आणि वैज्ञानिक आविष्कारांच्या निर्मितीमध्ये व्यक्तींना आर्थिक मदत करण्यासाठी श्रीमंत समर्थक, चळवळ वेगाने वाढली. विज्ञानाने, विशेषतः, त्याच्या प्रगतीच्या दृष्टीने प्रचंड प्रगती केली, कारण पुनर्जागरण युगाने अॅरिस्टॉटलच्या नैसर्गिक तत्त्वज्ञानाच्या जागी रसायनशास्त्र आणि जीवशास्त्र स्वीकारले.

18व्या शतकातील खगोलशास्त्र आणि नैसर्गिक तत्त्वज्ञानाच्या अवताराचे उत्कीर्णन ; विकिमिडिया कॉमन्स द्वारे लेखक, CC BY 4.0 साठी पृष्ठ पहा

पुनर्जागरणाच्या काळात कला, वास्तुकला आणि विज्ञानाचे पैलू खूप जवळून जोडलेले होते, कारण इतिहासातील हा दुर्मिळ काळ होता. या सर्व विविध क्षेत्रांचा अभ्यास अगदी सहजपणे एकत्र जमू शकला. लिओनार्डो दा विंची हे या सर्व शैली एकत्र येण्याचे उत्तम उदाहरण म्हणून अस्तित्वात आहेत.

तो त्याच्या कलाकृतींमध्ये शरीरशास्त्राच्या अभ्यासासारखी विविध वैज्ञानिक तत्त्वे धैर्याने समाविष्ट करण्यासाठी ओळखला जात होता जेणेकरून तो रंगवू शकेल. आणि अचूकतेने काढा.

द व्हर्जिन अँड चाइल्ड विथ सेंट अॅन (सी. 1503) लिओनार्डो दा विंची; लिओनार्डो दा विंची, सार्वजनिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्स द्वारे

पुनर्जागरण कला मध्ये पाहिलेल्या मानक विषयवस्तू व्हर्जिन मेरीच्या धार्मिक प्रतिमा आणि चर्चच्या विधी होत्या. चर्च आणि कॅथेड्रल मध्ये ही आध्यात्मिक दृश्ये चित्रित करण्यासाठी कलाकारांना सहसा नियुक्त केले जाते. कलेत घडणारा एक महत्त्वाचा विकास म्हणजे चित्र काढण्याचे तंत्रमानवी जीवनातून अचूकपणे.

जिओटो डी बोंडोन यांनी लोकप्रिय केले, ज्याने बायझंटाईन शैलीपासून दूर जाऊन भित्तिचित्रांमध्ये मानवी शरीरे सादर करण्याचे नवीन तंत्र सादर केले, त्याला योगदान देणारे पहिले महान कलाकार म्हणून पाहिले जाते. पुनर्जागरण इतिहासात.

पुनर्जागरण कला इतिहासातील सर्वात प्रसिद्ध कलाकारांचा समावेश आहे

जलद विकासाचा कालावधी म्हणून, पुनर्जागरण हे काही नामांकित आणि क्रांतिकारी कलाकार, लेखकांचे घर होते. , वैज्ञानिक आणि विचारवंत. इतरांपैकी, पुनर्जागरण कलाकारांची सर्वात उल्लेखनीय उदाहरणे म्हणजे डोनाटेलो (१३८६ – १४६६), <१>सँड्रो बोटीसेली <२>(१४४५ – १५१०), लिओनार्डो दा विंची (१४५२ – १५१९), मायकेल एंजेलो (१४७५ – १५६४), आणि राफेल. (१४८३-१५२०).

इतर पुनर्जागरणातील प्रतिभावंतांमध्ये तत्त्वज्ञ दांते (१२६५ – १३२१), लेखक जेफ्री चॉसर (१३४३ – १४००), नाटककार विल्यम शेक्सपियर (१५६४ – १६१६), खगोलशास्त्रज्ञ गॅलिलिओ (१४६२), (१४६२), तत्ववेत्ता रेने डेकार्टेस (१५९६ – १६५०), आणि कवी जॉन मिल्टन (१६०८ – १६७४).

फ्लोरेन्टाइन रेनेसाँचे पाच प्रसिद्ध पुरुष (c. 1450) पाओलो उसेलो , वैशिष्ट्यीकृत (डावीकडून उजवीकडे) जिओटो, पाओलो उसेलो, डोनाटेलो, अँटोनियो मॅनेट्टी आणि फिलिपो ब्रुनलेस्ची; पाओलो उसेलो, पब्लिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्सद्वारे

सर्वात प्रसिद्ध चित्रे आजही पाहिली जातात

मुठभर सर्वात प्रसिद्ध कलाकार जे आजवर जगले ते पुनर्जागरण काळापासून आले, जसे कीतसेच त्यांच्या अजूनही आदरणीय कलाकृती. यामध्ये लिओनार्डो दा विंचीचे मोना लिसा (1503) आणि द लास्ट सपर (1495 – 1498), डेव्हिडचा पुतळा (1501 – 1504) आणि <7 यांचा समावेश आहे मायकेलएंजेलो द्वारे अ‍ॅडमची निर्मिती (c. 1512), तसेच व्हीनसचा जन्म (१४८५ - १४८६).

काहींनी असे म्हटले आहे की पुनर्जागरण घडलेच नाही

जरी बहुसंख्यांनी पुनर्जागरण हा युरोपियन इतिहासातील एक विलक्षण आणि प्रभावशाली काळ मानला आहे, काही विद्वानांनी असा दावा केला आहे की हा काळ प्रत्यक्षात नव्हता जे मध्य युगापेक्षा वेगळे आहे. जर आपण तारखांवर नजर टाकली तर, मध्ययुग आणि पुनर्जागरण हे पारंपारिक खात्यांपेक्षा कितीतरी पटीने ओव्हरलॅप झाले होते, कारण दोन युगांमध्ये बरेच मध्यम भूखंड अस्तित्वात होते.

चा अचूक वेळ आणि सामान्य प्रभाव असताना पुनर्जागरण कधी कधी लढले जाते, त्या काळातील घटनांच्या प्रभावाबद्दल फारसा वाद नाही. सरतेशेवटी, पुनर्जागरणामुळे अशा घडामोडी घडल्या ज्यामुळे लोक त्यांच्या सभोवतालच्या जगाचे आकलन आणि उलगडा करण्याच्या पद्धतीत बदल घडवून आणले.

संपूर्ण पुनर्जागरण कालखंड अस्तित्त्वात होते की नाही यावर अजूनही काही वाद आहेत.

पुनर्जागरणाचे प्रतिनिधित्व करणारे सजावटीचे रेखाचित्र; इंटरनेट संग्रहण पुस्तक प्रतिमा, कोणतेही निर्बंध नाहीत, विकिमीडिया कॉमन्स द्वारे

काही समीक्षकांनी असे निदर्शनास आणले आहे की युरोपच्या बहुतेक लोकसंख्येने कोणत्याही गोष्टीचा सामना केला नाही.त्यांच्या जीवनशैलीत मोठे बदल किंवा पुनर्जागरण काळात कोणतीही बौद्धिक आणि सांस्कृतिक उलथापालथ अनुभवली. यावरून असे सूचित होते की हा कालावधी इतका महत्त्वाचा असू शकत नाही, कारण कोणत्याही गोष्टीचा त्यांच्या जीवनावर इतका मोठा प्रभाव पडला नाही.

परिष्कृत कला म्हणून बहुसंख्य समाज शेतात त्यांचे सामान्य जीवन जगत राहिले. आणि शहरांमधून शिकणे त्यांच्यापर्यंत पोहोचले नाही.

"पुनर्जागरण कधी संपले?" या प्रश्नाचे उत्तर देत आपण निंदकांची बाजू घेणे निवडले तर हे खूप सोपे होते कारण ते प्रथम स्थानावर कधीही अस्तित्वात नव्हते. अनेक प्रतिकूल सामाजिक घटक मध्ययुगीन कालखंड शी संबंधित होते, जसे की युद्ध, दारिद्र्य आणि धार्मिक छळ, बहुतेक समाज पुनर्जागरणापेक्षा त्या महत्त्वाच्या समस्यांबद्दल अधिक चिंतित होता.

रेखीय दृष्टीकोन हा चळवळीचा सर्वात महत्त्वाचा आविष्कार होता

पुनर्जागरण कलामधील सर्वात महत्त्वपूर्ण प्रगतींपैकी एक म्हणजे रेखीय दृष्टीकोनाची ओळख. फ्लोरेंटाइन वास्तुविशारद आणि अभियंता फिलिपो ब्रुनलेस्ची यांनी 1415 च्या आसपास विकसित केले, रेषीय दृष्टीकोनने कलेतील जागा आणि खोलीचे वास्तववादी चित्रण करण्यासाठी गणितीय तत्त्वांचा वापर केला. प्राचीन रोमन अवशेषांचा अभ्यास करण्यासाठी ब्रुनलेस्ची शिल्पकार डोनाटेलो सोबत रोमच्या सहलीला गेले होते, जे तोपर्यंत कोणीही इतक्या तपशिलात करण्याचा प्रयत्न केला नव्हता.

हे देखील पहा: चारकोल वापरून कसे काढायचे - चारकोल ड्रॉइंग तंत्राचे ट्यूटोरियल

रेषीय दृष्टीकोन शेवटी पुढे गेला वास्तववाद करण्यासाठी, जे होतेसर्व पुनर्जागरण कलाकृतींमध्ये दिसणारे मुख्य वैशिष्ट्य.

चर्चने उत्कृष्ट पुनर्जागरण कलाकृतींना वित्तपुरवठा केला

चर्च नियमितपणे कलाकृतींसाठी प्रचंड कमिशन देत असल्याने, रोम जवळजवळ दिवाळखोर झाला! पुनर्जागरण काळात बनवलेल्या बहुतेक कलाकृतींचे सर्वात मोठे आर्थिक सहाय्यक म्हणून चर्च सिद्ध झाले, त्यांनी युरोपभर ख्रिश्चनांवर कर आकारला.

ते मोठ्या कमिशनसाठी निधी उभारू शकतील म्हणून हे केले गेले . या पेमेंट्सनी काही प्रतिष्ठित उत्कृष्ट कृतींना थेट वित्तपुरवठा केला ज्यांना आज पाहण्यासाठी लोक जगभरातून प्रवास करतात, जसे की सिस्टिन चॅपलमधील मायकेल अँजेलोची छतावरील चित्रे .

कमाल मर्यादेचा एक भाग सिस्टिन चॅपल, 1508 ते 1512 पर्यंत मायकेलएंजेलोने रंगवलेले; Fabio Poggi, CC BY 3.0, Wikimedia Commons द्वारे

मायकेलअँजेलो आणि लिओनार्डो दा विंची यांच्यात एक मोठी स्पर्धा अस्तित्वात होती

पुनर्जागरणातील दोन महान कलाकार, लिओनार्डो दा विंची आणि मायकेलएंजेलो , खरेतर त्यांच्या संपूर्ण कारकिर्दीत महान प्रतिस्पर्धी होते. अत्यंत आदरणीय आणि त्यांच्या स्वतःच्या अधिकारात प्रशंसनीय असूनही, ते एकमेकांशी प्रचंड स्पर्धा करत होते आणि एकमेकांच्या कामावर जोरदार टीका करत होते.

त्यांच्यामधील हा संघर्ष 16 व्या शतकाच्या सुरुवातीला सुरू झाला जेव्हा दा विंची आणि मायकेलएंजेलो दोघेही फ्लॉरेन्समधील पलाझो वेचिओ येथील कौन्सिल हॉलच्या त्याच भिंतीवर युद्धाची प्रचंड दृश्ये रंगविण्यासाठी नियुक्त करण्यात आले होते.

च्या वेळीMunkácsy; Kunsthistorisches Museum, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons द्वारे

चळवळीमुळे संस्कृती आणि कला व्यतिरिक्त राजकीय आणि आर्थिक क्षेत्र प्रभावित झाले, ज्यांनी पुनर्जागरणाच्या संकल्पनांचे समर्थन केले खूप उत्कटतेने असे करण्याचा विचार केला. पुनर्जागरणाने शास्त्रीय पुरातन काळातील कलेचा आधार म्हणून वापर केला आणि चळवळ जसजशी पुढे सरकत गेली तसतसे त्या शैलीच्या विचारसरणीवर हळूहळू उभारणी करण्यास सुरुवात केली.

पुनर्जागरणावर बरीच माहिती असल्याने, हे अजूनही सोपे आहे. गोंधळून जा आणि आश्चर्य करा: पुनर्जागरण काय होते? मूलत:, ती एक उदात्त शैली म्हणून वर्णन केली जाऊ शकते जी अस्तित्त्वात असलेल्या वाढत्या समकालीन वैज्ञानिक आणि सांस्कृतिक ज्ञानाच्या अंतर्गत वेगाने विकसित झाली.

अशा प्रकारे, नवनिर्मितीचा काळ हा आधुनिक काळात बदल सुरू करण्यासाठी ओळखला जातो. इतिहासातील अनेक महान विचारवंत, लेखक, तत्त्ववेत्ते, शास्त्रज्ञ आणि कलाकार या कालखंडातून आलेली सभ्यता आज आपल्याला माहीत आहे.

एकंदरीत पुनर्जागरण इतिहास पाहिल्यावर, ही चळवळ खूप साजरी होण्याव्यतिरिक्त खूप मनोरंजक असल्याचे सिद्ध झाले. खाली, आम्ही काळातील सर्वात उल्लेखनीय कलात्मक कालखंडातील काही अधिक आकर्षक आणि मनोरंजक पुनर्जागरण तथ्यांवर एक नजर टाकणार आहोत.

साधारण 1350 A.D. , पुनर्जागरण कालावधी सुरु झाला1503 मध्ये कमिशन, दा विंची त्याच्या 50 च्या दशकाच्या सुरुवातीस होते आणि आधीच संपूर्ण युरोपमध्ये खूप आदरणीय होते. तथापि, मायकेल एंजेलो हा एक विलक्षण व्यक्ती मानला जात असल्याने, त्याला एका वर्षानंतर, 29 वर्षांच्या कोवळ्या वयात, त्याच भिंतीवर रंगविण्यासाठी नियुक्त करण्यात आले.

हे कमिशन मायकेल अँजेलोच्या प्रतिष्ठित पुतळ्यानंतर आले डेव्हिड प्रकट झाला आणि दा विंचीची स्वतःची कीर्ती आणि प्रतिभा असूनही, त्याला कलाविश्वात अचानक प्रतिस्पर्धी सापडला. मायकेलएंजेलोने एकदा घोड्याचे शिल्प पूर्ण न केल्यामुळे दा विंचीची खिल्ली उडवली होती.

डेव्हिड (१५०१-१५०४); Michelangelo, CC BY 3.0, Wikimedia Commons द्वारे

पुनर्जागरण नेहमीच इतिहासाने सुचवले तितके आश्चर्यकारक नव्हते

पुनर्जागरण हा नेहमीच प्रगतीचा "सुवर्ण युग" नव्हता आणि इतिहासकारांनी केलेली प्रगती. बहुसंख्य लोक जे पुनर्जागरण काळात जिवंत होते त्यांनी ते काही अपवादात्मक असल्याचे देखील पाहिले नाही. त्या काळात, धार्मिक युद्धे, राजकीय भ्रष्टाचार, असमानता आणि जादूटोणा यासारख्या अत्यंत निर्णायक समस्यांचा काळ अजूनही टिकून होता, ज्याने कला आणि विज्ञानात घडणाऱ्या घडामोडींवर लक्ष केंद्रित केले.

तीन शतकांहून अधिक काळ टिकून राहून, जगाच्या आणि कला इतिहासातील क्रांतिकारक घडामोडी आणि प्रगतीच्या दृष्टीने पुनर्जागरण काळ किती महत्त्वाचा होता हे नाकारता येणार नाही. सर्वात विपुल अनेककलाकार आणि कलाकृती पुनर्जागरणातून येतात, ज्यांचा कलाविश्वावर झालेला प्रभाव आजही चर्चिला जातो. जर तुम्हाला या पुनर्जागरणाच्या तथ्यांबद्दल वाचून आनंद झाला असेल, तर आम्ही तुम्हाला आमच्या इतर पुनर्जागरण कलाकृतींकडेही लक्ष देण्यास प्रोत्साहित करतो.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

सर्वात मौल्यवान काय आहे पुनर्जागरण पासून चित्रकला?

बरेच लोक हे मान्य करतील की पुनर्जागरण काळातील सर्वात मौल्यवान पेंटिंग म्हणजे लिओनार्डो दा विंचीची मोना लिसा , जी त्याने 1503 मध्ये रंगवली होती. मोना लिसा ही आजवरची सर्वात महत्त्वाची पेंटिंग मानली जाते, 10 दशलक्षाहून अधिक लोक दरवर्षी पॅरिसमधील लुव्रे म्युझियम मध्ये कलाकृती पाहण्यासाठी प्रवास करतात.

हे देखील पहा: लुई वेन - विस्तीर्ण डोळ्यांची मांजरी रंगवणारा माणूस

काय आहे पुनर्जागरणातील सर्वात मौल्यवान शिल्प?

पुनर्जागरण कालखंडातील सर्वात महान शिल्पकार मायकेलअँजेलो बुओनारोटी यांनी बनवले होते, जे आतापर्यंतचे सर्वोत्कृष्ट शिल्पकार होते. चळवळीतील सर्वात मौल्यवान शिल्प म्हणून त्यांच्या कलाकृतींपैकी एकाकडे पाहिले जाते याचा अर्थ असा होतो. डेव्हिड , जे 1501 ते 1504 दरम्यान कोरले गेले होते, हे अस्तित्वातील सर्वात प्रसिद्ध शिल्प आहे. फ्लोरेन्स, रोम येथील गॅलेरिया डेल अकादमीया येथे स्थित, डेव्हिड वर्षाला आठ दशलक्षाहून अधिक अभ्यागतांना आकर्षित करतात.

अंदाजे 720 वर्षांपूर्वी जेव्हा युरोपमधील लोकांनी प्राचीन रोमन आणि ग्रीक सभ्यता आणि संस्कृतींमध्ये नवीन रस घेण्यास सुरुवात केली. पुनर्जागरण चळवळीने या दोन संस्कृतींच्या कल्पना, कला शैली आणि शिक्षण पुनर्संचयित करण्याचा विचार केला आणि या संकल्पनांचा पुनर्संचयित करण्याचा कालावधी योग्यरित्या पाहिला.

अशा प्रकारे, चळवळीला “द Renaissance”, जो “पुनर्जन्म” साठी फ्रेंच शब्द आहे.

250 वर्षांहून अधिक काळ टिकून राहिल्याने, इटलीतील श्रीमंत कुटुंबांनी विद्वानांना त्यांच्या अभ्यासावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी प्रोत्साहित केले. प्राचीन ग्रीक आणि विशेषतः रोमन संस्कृती. श्रीमंत वर्ग या जुन्या संस्कृतींच्या आदर्शांनी खूप भारावून गेला होता आणि आश्चर्यचकित झाला होता, त्यांनी या मूल्यांचे समर्थन करणाऱ्या चित्रे, शिल्पे आणि साहित्याने भरलेल्या भव्य महालांच्या निर्मितीसाठी वित्तपुरवठा करण्यास सुरुवात केली. फ्लॉरेन्स शहर हे इटालियन पुनर्जागरण दरम्यान सर्वात महत्वाचे क्षेत्रांपैकी एक असल्याचे सिद्ध झाले, कारण बहुतेक प्रसिद्ध कलाकृती याच प्रदेशातून उगम पावल्या आहेत.

पुनर्जागरणाचा काळ वेगाने इतर भागांमध्ये पसरला. जगातील, विशेषतः युरोपमधील इतर देशांसाठी.

इटालियन आणि उत्तरी पुनर्जागरण शहरांचा नकाशा; Bljc5f, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons द्वारे

फ्रान्सचा राजा, चार्ल्स आठवा याने इटलीवर हल्ला केल्यावर आणि तयार केलेल्या खरोखरच चित्तथरारक कलाकृती पाहिल्यानंतर, त्याने अनेकांना आमंत्रित केले इटालियन कलाकार फ्रान्समध्ये पसरवण्यासाठीत्यांच्या कल्पना आणि देशासाठी तितकीच सुंदर कलाकृती निर्माण करणे.

इटालियन विद्वान आणि कलाकार तेथे राहायला गेल्यानंतर पोलंड आणि हंगेरी सारख्या इतर देशांनीही पुनर्जागरण शैलीचे स्वागत केले.

जसा पुनर्जागरण विविध देशांमध्ये विस्तारत गेला, तसतसे चळवळीने धर्म आणि कलेच्या काही पैलूंमध्ये बदल घडवून आणलेल्या मूल्यांद्वारे बदल केला. जर्मनी, स्पेन, पोर्तुगाल, इंग्लंड, स्कॅन्डिनेव्हिया आणि मध्य युरोप यांचा समावेश असलेल्या काही देशांमध्ये पुनर्जागरण लाटेचा प्रभावशाली प्रभाव असल्याचे सिद्ध झाले आहे.

पुनर्जागरण कालखंडात बदललेली सोसायटी अंधारातून प्रकाशाकडे

ओव्हर 476 मध्ये प्राचीन रोमचे पतन आणि 14 व्या शतकाच्या सुरूवातीच्या दरम्यान झालेल्या युरोपमधील मध्ययुगाचा मार्ग, विज्ञान आणि कलेमध्ये फारशी प्रगती झाली नाही. या प्रगतीच्या कमतरतेमुळे, या कालखंडाला अक्षरशः "अंधारयुग" असे संबोधले गेले, जे युरोपमध्ये स्थायिक झालेल्या उदास वातावरणाशी बोलत होते.

हा काळ एक काळ म्हणून चिन्हांकित करण्यात आला होता. युद्ध, अज्ञान, दुष्काळ आणि ब्लॅक डेथ महामारी यासारख्या इतर समस्यांनी या कालावधीच्या भयानक शीर्षकात भर घातली.

पियरार्ट डौ टिल्ट यांचे लघुचित्र, टूर्नाई येथील लोक ब्लॅक डेथच्या बळींना दफन करत असल्याचे चित्रण, सी. 1353; Pierart dou Tielt (fl. 1340-1360), पब्लिक डोमेन, Wikimedia Commons द्वारे

जसे की अंधारयुग हा इतिहासातील निराशाजनक काळ ठरला, अनेकांना आश्चर्य वाटले:या विश्वासघातकी परिस्थितीत नवजागरण कसे सुरू झाले? "अंधारातून प्रकाशाकडे" गेलेली एक हालचाल म्हणून अचूकपणे वर्णन केलेले, पुनर्जागरणाने प्राचीन संस्कृतींचे घटक पुन्हा सादर केले जे शास्त्रीय आणि आधुनिक काळातील संक्रमणास प्रारंभ करण्यास मदत करू शकले.

याव्यतिरिक्त जगाच्या इतिहासातील सर्वात महत्त्वाचा काळ म्हणून पाहिल्या जाणार्‍या, पुनर्जागरण हा पहिला प्रभावशाली टर्निग पॉइंट म्हणूनही ओळखला जातो.

तथापि, काही इतिहासकारांनी असा युक्तिवाद केला आहे की मध्ययुग जवळपास नव्हते. ते जे बनले होते तितकेच भयंकर, कारण असे सुचवले गेले की बहुतेक कालावधी अतिशयोक्तीपूर्ण होता. मतांमध्ये हा फरक असूनही, अनेकांनी मान्य केले आहे की त्या काळात प्राचीन ग्रीक आणि रोमन तत्त्वज्ञान आणि शिकण्याकडे तुलनेने मर्यादित लक्ष दिले गेले होते, जरी अंधारयुगाच्या सभोवतालची खरी परिस्थिती असली तरीही. याचे कारण असे की, कला आणि विज्ञानाचे पैलू अद्याप तितकेसे महत्त्वाचे वाटत नसल्यामुळे, समाजाकडे लक्ष केंद्रित करण्‍यासाठी खूप मोठ्या समस्या होत्या.

मध्ययुगात आणि त्या काळात लष्करी आणि धार्मिक जीवन पुनर्जागरण (1870), चित्र 42: “हेस्टिंग्जच्या लढाईनंतर (14 ऑक्टोबर 1066), पराभूत झालेल्यांचे नातेवाईक त्यांच्या मृतांना घेऊन जाण्यासाठी आले.”; इंटरनेट संग्रहण पुस्तक प्रतिमा, कोणतेही बंधन नाही, विकिमीडिया कॉमन्स द्वारे

मानवतावाद हे मुख्य तत्वज्ञान होते

चा आत्मापुनर्जागरण सुरुवातीला 14 व्या शतकात विकसित झालेल्या मानवतावाद नावाच्या सांस्कृतिक आणि तात्विक चळवळीद्वारे व्यक्त केले गेले. त्वरीत गती प्राप्त करून, मानवतावादाने शिक्षणाची पद्धत आणि चौकशीची पद्धत संदर्भित केली जी उर्वरित युरोपमध्ये पसरण्यापूर्वी उत्तर इटलीमध्ये सुरू झाली. मानवतावादामध्ये व्याकरण, वक्तृत्व, कविता, तत्त्वज्ञान आणि इतिहास यांचा समावेश असलेल्या मानविकी विचारशाळेतील सर्व शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांचा समावेश आहे.

मानवतावाद हा एखाद्या व्यक्तीच्या सामाजिक क्षमता आणि एजन्सीवर जोर देण्याभोवती केंद्रित आहे. या विचारसरणीने मानवाला महत्त्वपूर्ण नैतिक आणि तात्विक तपासणीसाठी एक सार्थक पाया म्हणून पाहिले.

आकृती ऑफ ह्युमनिस्ट कॉस्मोग्राफी, 1585; जेरार्ड डी जोडे, पब्लिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्सद्वारे

मानवतावादाने लोकांना त्यांचे विचार स्वतंत्रपणे बोलण्याची परवानगी दिली पाहिजे असे शिक्षणतज्ञांना वाटले, त्यामुळे इतरांना धार्मिक सुसंगततेपासून दूर जाण्यास प्रोत्साहित केले. मानवतावादाने या कल्पनेवर जोर दिला की माणूस स्वतःच्या विश्वात केंद्रस्थानी आहे, याचा अर्थ कला, साहित्य आणि विज्ञानातील सर्व मानवी सिद्धी मनापासून स्वीकारल्या पाहिजेत.

जसे मानवतावादाने युरोपियन लोकांना समाजातील त्यांच्या स्वतःच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह लावण्याचे आव्हान दिले. , रोमन कॅथोलिक चर्चच्या भूमिकेवरही प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले गेले.

देवाच्या इच्छेवर अवलंबून न राहता, मानवतावाद्यांनी लोकांना त्यांच्या स्वतःच्या क्षमतेनुसार कार्य करण्यास प्रोत्साहित केले.क्षेत्रे पुनर्जागरणाच्या विकासासह, बरेच लोक कसे वाचायचे, लिहायचे आणि त्यामुळे कल्पनांचा अर्थ कसा लावायचा हे शिकले होते. यामुळे व्यक्तींना त्यांचा स्वतःचा आवाज ऐकण्याची संधी मिळाली, कारण यामुळे त्यांना धर्माचे बारकाईने परीक्षण आणि टीका करता आली. वासारी, मानवतावादी (डावीकडून उजवीकडे) दांते अलिघीरी, जिओव्हानी बोकाकियो, पेट्रार्क, सिनो दा पिस्टोइया, गिटोन डी'अरेझो आणि गुइडो कॅव्हलकँटी; जॉर्जिओ वसारी, पब्लिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्स द्वारे

मानवतावादाच्या विकासात मदत करणारी गोष्ट म्हणजे 1450 च्या सुमारास जोहान्स गुटेनबर्ग यांनी छापखान्याची निर्मिती केली. मोबाईल प्रिंटिंग प्रेसची ओळख झाली. युरोपमध्ये दळणवळण आणि प्रकाशनात परिवर्तन घडवून आणण्यासाठी, कारण यामुळे कल्पनांचा वेगवान प्रसार होऊ दिला.

परिणामी, बायबलसारखे ग्रंथ सहजपणे निर्माण केले गेले आणि समाजात वितरित केले गेले, ज्याने प्रथम चिन्हांकित केले बहुसंख्य व्यक्तींनी स्वतः बायबल वाचण्याची वेळ.

मेडिसी कुटुंब हे चळवळीचे प्रमुख संरक्षक होते

पुनर्जागरण काळात फ्लॉरेन्समधून आलेले सर्वात श्रीमंत आणि महत्त्वाचे कुटुंब होते. मेडिसी कुटुंब . चळवळ सुरू झाल्यामुळे सत्तेवर आल्यावर, ते पुनर्जागरणाचे उत्कट समर्थक होते आणि त्यांच्या राजवटीत समृद्ध झालेल्या बहुसंख्य कला आणि स्थापत्यशास्त्राला त्यांनी निधी दिला. मेडिसीच्या कमिशनद्वारे द1475 मध्ये ह्यूगो व्हॅन डर गोज यांनी पोर्टिनारी अल्टारपीस तैल चित्रकला इटलीमध्ये सादर करण्यात मदत केली, जी नंतरच्या पुनर्जागरण काळातील चित्रांमध्ये रूढ झाली.

द पोर्टिनारी अल्टारपीस (c. 1475) ह्यूगो व्हॅन डर गोज द्वारे, मेडिसी कुटुंबाद्वारे कार्यान्वित; Hugo van der Goes, पब्लिक डोमेन, Wikimedia Commons द्वारे

मेडिसी कुटुंबाने फ्लॉरेन्सवर ६० वर्षांहून अधिक काळ शासन केल्यामुळे, पुनर्जागरणातील त्यांचा सहभाग खरोखरच उल्लेखनीय होता. कलात्मक शैलीला प्रसिद्धी देऊन, त्यांनी अनेक उत्कृष्ट इटालियन लेखक, राजकारणी, कलाकार आणि इतर सृजनशील व्यक्तींना “बौद्धिक आणि कलात्मक क्रांती” म्हणून नावाजलेल्या चळवळीत सहभागी होण्यासाठी प्रोत्साहित केले, ज्याचा त्यांना अंधकारमय युगात अनुभव आला नव्हता.

पुनर्जागरणाच्या उंचीला "उच्च पुनर्जागरण" असे संबोधले जात असे

"उच्च पुनर्जागरण" हा शब्द संपूर्ण पुनर्जागरण चळवळीची उंची मानला जाणारा काळ दर्शविण्यासाठी वापरला गेला. या काळात सर्वात उल्लेखनीय कलाकृती तयार केल्या. संपूर्ण पुनर्जागरण कालखंडातून येणारे काही सर्वात प्रतिष्ठित कलाकार विशेषतः उच्च पुनर्जागरण युगातून उदयास आले असे म्हटले जाते.

या महान कलाकारांमध्ये लिओनार्डो दा विंची, मायकेलएंजेलो आणि राफेल यांचा समावेश होता, ज्यांना ओळखले जाते पुनर्जागरण चित्रकारांच्या पवित्र त्रिमूर्ती म्हणून.

तीन सर्वात सुप्रसिद्ध आणि प्रसिद्ध चित्रे आणि शिल्पेउच्च पुनर्जागरण काळात या तीन कलाकारांनी इतिहासाची निर्मिती केली, ते म्हणजे: डेव्हिडचा पुतळा (१५०१ – १५०४), मायकेल अँजेलो<७>, मोना लिसा <८>(१५०३) दा विंची, आणि <१> द स्कूल ऑफ अथेन्स (१५०९ - १५११) राफेल द्वारे. अपवादात्मक कलात्मक निर्मितीचा काळ म्हणून ओळखले जाणारे, उच्च पुनर्जागरण 1490 ते 1527 च्या सुरुवातीच्या काळात सुमारे 35 वर्षे टिकले.

द स्कूल ऑफ अथेन्स (1509-1511) राफेल, राफेल रूम्स, अपोस्टोलिक पॅलेस, व्हॅटिकन सिटी येथे फ्रेस्को; राफेल, पब्लिक डोमेन, विकिमीडिया कॉमन्स द्वारे

चित्रे, रेखाचित्रे आणि शिल्पकला हे मुख्य कला स्वरूप होते जे उदयास आले

ज्या कलेची निर्मिती झाली ते पाहताना, पुनर्जागरण कलाकारांनी विशेषत: विलक्षण वास्तववादी आणि त्रिमितीय आकृत्या काढणे, रंगविणे आणि शिल्प करणे निवडले. याचे कारण असे की कलाकारांनी अनेकदा मानवी शरीराचा सखोल अभ्यास केला आणि ते त्यांचे ज्ञान त्यांच्या कलाकृतींमध्ये अचूकपणे प्रतिबिंबित करू शकले.

दा विंची आणि मायकेलएंजेलो हे शवांचे वारंवार विच्छेदन करायचे हे सर्वज्ञात सत्य आहे. त्यांच्या उल्लेखनीय कलाकृती तयार करण्यापूर्वी शरीरे.

हे केले गेले जेणेकरून ते अधिक चांगले शिल्प कसे बनवायचे आणि मानवी शरीरे आणि स्नायू अचूकपणे कसे काढायचे हे शिकू शकले. तथापि, त्या वेळी डॉक्टर नसलेल्या कोणालाही मृतदेहांचे विच्छेदन करणे बेकायदेशीर होते, ज्यामुळे त्यांना असे करण्याची परवानगी कशी देण्यात आली असा प्रश्न निर्माण होतो. हे नैतिकदृष्ट्या राखाडी क्षेत्र असूनही,

John Williams

जॉन विल्यम्स एक अनुभवी कलाकार, लेखक आणि कला शिक्षक आहेत. त्यांनी न्यूयॉर्क शहरातील प्रॅट इन्स्टिट्यूटमधून ललित कला पदवी मिळवली आणि नंतर येल विद्यापीठात ललित कला पदव्युत्तर पदवी मिळविली. एका दशकाहून अधिक काळ, त्यांनी विविध शैक्षणिक सेटिंग्जमध्ये सर्व वयोगटातील विद्यार्थ्यांना कला शिकवली आहे. विल्यम्सने संपूर्ण युनायटेड स्टेट्समधील गॅलरीमध्ये त्यांची कलाकृती प्रदर्शित केली आहे आणि त्यांच्या सर्जनशील कार्यासाठी त्यांना अनेक पुरस्कार आणि अनुदान मिळाले आहेत. त्याच्या कलात्मक व्यवसायांव्यतिरिक्त, विल्यम्स कला-संबंधित विषयांबद्दल देखील लिहितात आणि कला इतिहास आणि सिद्धांतावर कार्यशाळा शिकवतात. तो इतरांना कलेतून व्यक्त होण्यासाठी प्रोत्साहित करतो आणि प्रत्येकाकडे सर्जनशीलतेची क्षमता असते यावर विश्वास ठेवतो.